Άνοια και ανάρμοστη συμπεριφορά. Πως αντιμετωπίζεται;

Κατηγορία ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ ΥΓΕΙΑΣ

Πολλές φορές τα άτομα που πάσχουν από άνοια εκδηλώνουν κάποιες συμπεριφορές ασυνήθιστες , παράξενες και πολλές φορές ανάρμοστες. Οι συγγενείς των ατόμων με άνοια φυσιολογικό είναι στην αρχή να ξαφνιάζονται καθώς ο άνθρωπος τους δεν συμπεριφερόταν πότε με αυτό τον τρόπο. Πολλοί συγγενείς δηλώνουν «Είναι σαν να μην τον ξέρω… σαν να έχω έναν άλλο άνθρωπο απέναντι μου!».

Ένα άτομο με άνοια παρουσιάζει αλλαγές τόσο στη διάθεση όσο και στη συμπεριφορά του. Κάποιες φορές μπορεί να γίνει επιθετικό, να μιλάει άσχημα ή να μαλώνει με το παραμικρό. Άλλες φορές πάλι μπορεί να παρουσιάζει μια αδικαιολόγητη νευρικότητα χωρίς να μπορεί να προσδιορίσει τι τον/την απασχολεί ή χωρίς να μπορεί να ηρεμήσει. Τα αρνητικά συναισθήματα θυμός, άγχος και φόβος είναι επίσης έντονα στα άτομα με άνοια. Αυτό οφείλεται στην σύγχυση που επικρατεί στον ψυχισμό του ατόμου με άνοια. Οι ανάρμοστες συμπεριφορές φέρνουν σε δύσκολη θέση τους φροντιστές των ατόμων με άνοια...

Αυτό που θα πρέπει να κατανοήσουν οι φροντιστές είναι ότι το άτομο με άνοια λόγω των αλλοιώσεων που έχει υποστεί στα τμήματα του εγκεφάλου δεν μπορεί να ελέγχει τη συμπεριφορά του βάση του κοινωνικού πλαισίου και κοινωνικών κανόνων. Αυτά που μπορούν να κάνουν οι φροντιστές είναι τα εξής:

  • Μην αντιδράτε υπερβολικά αλλά προσπαθήστε να μείνετε ήρεμος/η
  • Αποσπάστε την προσοχή του ατόμου με κάτι άλλο
  • Αν χρειαστεί απομακρύνετε το από το χώρο ήρεμα χωρίς απότομες κινήσεις ή εκδηλώνοντας θυμό
  • Μην ηθικολογείτε και μην το προσβάλλετε. Όπως αναφέρθηκε και παραπάνω το άτομο με άνοια δεν είναι σε θέση να διαχωρίσει την κοινωνικά αποδεκτή συμπεριφορά από την μη.
  • Προσπαθήστε να εντοπίσετε υπό ποιες συνθήκες εκδηλώνει αυτή τη συμπεριφορά ώστε να την αποφεύγετε (π.χ. πολυκοσμία, δυνατοί θόρυβοι, στρεσογόνες καταστάσεις κτλ)
  • Αναρωτηθείτε εάν είναι απαραίτητο να διακόψετε αυτή του τη συμπεριφορά-ίσως η συμπεριφορά του να μην είναι συνηθισμένη δεν σημαίνει όμως απαραίτητα πως πρέπει να τη διακόψετε (π.χ. χαμογελάει ή μιλάει σε ένα σκύλο)
  • Προσπαθήστε να κατευνάσετε να όποια αρνητικά του συναισθήματα, τα οποία μπορεί να προκαλούν αυτή του τη συμπεριφορά
  • Τέλος, μπορείτε να συμβουλευτείτε τον γιατρό του ή ακόμα και να έρθετε σε επαφή με άλλα άτομα φροντιστές ατόμων με άνοια.

Κατσαούνη Μαρία-Ψυχολόγος Υγείας (MSc)