Η κοινωνική μας δικτύωση αποτελεί ακόμα για όλους μας,  ένα αρκετά πρόσφατο φαινόμενο, που εισήχθη απότομα στην ζωή μας την τελευταία δεκαετία, με πλήθος κοινωνικών δικτύων και «πρωτεργάτη» το facebookπου ξεκίνησε την λειτουργία του επίσημα τον Φεβρουάριο του 2004. Ως εκ τούτου είναι πολύ νωρίς ακόμα για μελετηθούν οι πραγματικές επιπτώσεις του στην ζωή μας, η επιρροή του στον συναισθηματικό και ψυχικό μας κόσμο.

Τα Χριστούγεννα πλησιάζουν και όλοι θα πάρουν λίγες μέρες άδεια από τη δουλειά για να ξεκουραστούν και να περάσουν χρόνο με τους αγαπημένους, τις οικογένειες, τα παιδιά και τους φίλους τους. Τι επιπτώσεις μπορεί να έχει αυτή η «άδεια» στα άτομα που είναι workaholics; Μπορούν άραγε να χαλαρώσουν και να ξεκουραστούν ή μήπως είναι κάτι που δεν τους ευχαριστεί;

Πόσο δύσκολο είναι να βρούμε την ευτυχία; Όλο και περισσότεροι άνθρωποι στις μέρες μας δυσκολεύονται να βρουν τι είναι αυτό που τους λείπει για να είναι ευτυχισμένοι. Υπάρχουν άτομα μίζερα, θλιμμένα, ανικανοποίητα, τα οποία όμως φαινομενικά δείχνουν να τα έχουν όλα στη ζωή τους, και άτομα με σοβαρά προβλήματα τα οποία δείχνουν ήρεμα, χωρίς να μεμψιμοιρούν και να παραπονιούνται. Που βρίσκεται για τον καθένα η ευτυχία; Στις φιλοδοξίες, στην επίτευξη των στόχων, στην ολοκλήρωση του προγραμματισμένου πλάνου ζωή όπως ο καθένας το έχει ορίσει στο μυαλό του, σε μια καλή δουλειά ή στην οικογένεια;...

Είναι σαν ένα νέφος να έχει σκεπάσει όλη τη χώρα, μολύνοντας τους πολίτες της με μία μαζική μορφή κατάθλιψης και προκαλώντας τους το έντονο αίσθημα της συλλογικής ενοχής. Οι ψυχολογικές επιδράσεις της κρίσης είναι ίσως πολύ πιο σημαντικές από  τις οικονομικές. Τις επιπτώσεις που η κρίση είχε στην ψυχοσύνθεση των Ελλήνων εξετάζει μεγάλη έρευνα του Εργαστηρίου Ψυχολογικών Εφαρμογών & Επικοινωνιακού Σχεδιασμού του Εθνικού & Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών (ΕΚΠΑ). Όπως αποδεικνύεται η συλλογική δράση είναι η λύση στην ψυχολογική κρίση.

Η έρευνα μελέτησε τον τρόπο με τον οποίο  οι πολίτες βιώνουν συναισθηματικά την κρίση και το βαθμό στον οποίο τα συναισθήματα που νιώθουν οδηγούν σε μορφές ατομικής ή κοινωνικής δράσης ή αδράνειας. Η έρευνα έγινε με συνεντεύξεις βάθους, μέσης διάρκειας περίπου μιάμισης ώρας,  σε 40 άτομα ηλικίας από 23 έως 70 ετών και των δύο φύλων, από διαφορετικές περιοχές της Ελλάδας και ποικίλα επίπεδα εκπαίδευσης. Το ένα τρίτο των συμμετεχόντων ήταν απολυμένοι ή άνεργοι.

Στους περισσότερους ο τίτλος θα φανεί παράξενος καθώς μέσα σε μια τόσο μικρή πρόταση βλέπουν μαζί δύο τόσο «αταίριαστες» λέξεις. Είναι όμως πράγματι αταίριαστες;

Να εξηγήσουμε καταρχήν γιατί λαμβάνονται ως αταίριαστες...

Κάποτε οι άνθρωποι με tattoo χαρακτηριζόντουσαν ως περιθωριακοί, δυσκολευόντουσαν να βρουν εργασία και γύρω από το άτομο τους επικρατούσε η ταμπέλα του ατόμου με παραβατική συμπεριφορά και αντιδραστικό χαρακτήρα. Σταδιακά αυτή η νοοτροπία άλλαξε, τα tattoos έγιναν αποδεκτά και τα τελευταία χρόνια θα μπορούσε κάποιος να πει ότι έγιναν μόδα. Αύξηση όμως έχει παρατηρηθεί και στις αφαιρέσεις των tattoos. Ποιοι επιλέγουν να σημαδέψουν το σώμα τους και για ποιους λόγους το μετανιώνουν όσοι προχωρούν σε αφαίρεση; Είναι μόδα τα tattoos ή μήπως υποδηλώνουν κάτι παραπάνω;

Πολλοί διατηρούν την άποψη ότι κάτι ωραίο δεν το σημαδεύεις ποτέ. Τα graffiti γίνονται πάνω σε τσιμεντένια κτήρια και μουντούς τοίχους με σκοπό να ομορφύνουν την ασχήμια τους. Η μητέρα φύση δεν σημαδεύεται ποτέ! Δεν βλέπουμε graffiti πάνω σε δέντρα, σε βράχους κτλ..είναι από την φύση τους όμορφα! Ισχύει το ίδιο και με το ανθρώπινο σώμα; Μήπως οι άνθρωποι με tattoo δεν είναι ικανοποιημένοι με το σώμα τους και την εμφάνιση τους και επιλέγουν με αυτού του είδους την τέχνη να το ομορφύνουν; Μήπως κρύβουν ανασφάλειες;

Σύμφωνα με μελέτες έχει παρατηρηθεί άνθιση στα tattoo στις νεαρές ηλικίες κάτω των 25 ετών. Πλέον, περισσότεροι νέοι από ποτέ έχουν tattoo. Αυτά είναι και τα άτομα τα οποία αργότερα φαίνεται να το μετανιώνουν. Σε αυτό το ηλικιακό στάδιο το τμήμα του εγκεφάλου που είναι υπεύθυνο για τον υπολογισμό μελλοντικών συνεπειών και ρίσκα δεν έχει αναπτυχθεί πλήρως (προμετωιαίος φλοιός). Ως αποτέλεσμα, οι νέοι είναι πιο παρορμητικοί, επιρρεπείς σε επικίνδυνες συμπεριφορές και ρίσκα χωρίς να λαμβάνουν υπόψη τους τις μελλοντικές επιπτώσεις. Περνώντας τα χρόνια οι περισσότεροι κοιτούν πίσω τη ζωή τους και απορούν με κάποιες αποφάσεις τους και την ¨αφέλεια¨ τους να εμπλακούν σε επικίνδυνες συμπεριφορές.

Πόσες φορές δεν έχουμε ακούσει αυτή την κουβέντα από φίλους μας; Πόσες φορές δεν έχουμε ξεστομίσει εμείς οι ίδιοι το «δεν έχω άλλη επιλογή!» ή «Δεν μπορώ να κάνω αλλιώς!». Πολλές φορές ακούω αυτή τη φράση από πελάτες μου, η οποία συνοδεύεται από το αίσθημα του εγκλωβισμού, του περιορισμού, της πίεσης και κατ επέκταση της αποκαρδίωσης. Είναι όμως έτσι τα πράγματα; Όντως έρχεται κάποια στιγμή που δεν έχουμε τον έλεγχο σε όσα μας συμβαίνουν;

Παρότι συχνά αισθανόμαστε ότι δεν έχουμε επιλογές και ότι οι καταστάσεις μας οδηγούν σε συγκεκριμένες συμπεριφορές, τα πράγματα δεν είναι πάντα έτσι. Οι επιλογές μας είναι θέμα προτεραιοτήτων.  Μπροστά σε ένα προβληματισμό καλούμαστε να δούμε όλες τις επιλογές που μας δίνονται, να ζυγίσουμε τις συνέπειες και το κόστος της κάθε επιλογής μας και τελικά να επιλέξουμε σύμφωνα με αυτό. Το κόστος λοιπόν, φαίνεται να είναι αυτό που θα καθορίσει την επιλογή στην οποία θα οδηγηθούμε, καθώς και το αν μπορούμε να σηκώσουμε το εκάστοτε κόστος και συνέπεια.

Πολλές φορές αυτό το κόστος είναι συναισθηματικό...

Το Simple Living δεν είναι απλά, ένας απλός τρόπος ζωής . Είναι μια φιλοσοφία ζωής , μινιμαλιστική και αφαιρετική στην βάση της. Οι περισσότεροι αναρωτιόμαστε τι πρέπει να κάνουμε για να γίνουμε ευτυχισμένοι. Δεν αναρωτιόμαστε όμως ποτέ, τι ΔΕΝ πρέπει να κάνουμε για να είμαστε ευτυχισμένοι. Το περισσότερο στρες στην σημερινή ζωή, έρχεται από το καθημερινό «κυνήγι» ευτυχίας , που επικεντρώνεται κυρίως στο κυνήγι χρημάτων. Αυτό συνδέεται άμεσα με την υλιστική υπόσταση της αίσθησης ευτυχίας η οποία δείχνει αχόρταγη. Το Simple Living σαν στάση Ζωής περιέχει μια βασική αρχή:

 

Είναι η απότομη επιβεβλημένη ανυπαρξία στο κομμάτι εκείνο της κοινωνικής σου ταυτότητας που σημαίνει παραγωγικός, χρήσιμος και ικανός.

Είναι η απότομη αλλαγή της εικόνας σου σε κάτι "διαφορετικό" απο τους άλλους. Δεν είσαι πια το ίδιος "καλός" με αυτούς

Είναι η απο την μια στιγμή στην άλλη μηδενική πρακτική σου ικανότητα να αποκτήσεις ακόμα και τα υλικά αγαθά τα απαραίτητα για την επιβίωσή σου. Κι ενώ είχες μάθει να ζεις με όλα τα περιττά

Είναι η αίσθηση οτι θα αποτελείς πλέον ένα "βάρος" στο περιβάλλον σου. Καθημερινό κι αυξανόμενο...

 

Υπάρχει σήμερα ο έντονος προβληματισμός ότι ζούμε σε μια άκρως ναρκισσιστική εποχή και μάλλον ο καθημερινός απολογισμός σε selfie φωτογραφίες και τα like που μαζεύουμε σε αυτές, δεν βοηθάει και για την πίστη στο αντίθετο. Αυτή η κουλτούρα φαίνεται έντονα κυρίως στην σημερινή γενιά των 20-30. Μια γενιά που μεγάλωσε με μια “have it easy” νοοτροπία. Χωρίς αυτό να αποκλείει φυσικά και τις αμέσως μετά γενιές, ούτε και τις αμέσως προηγούμενες , καθώς οι μεν μιμούνται και οι δε ακολουθούν μιμούμενοι.

Πρόσφατες μελέτες σε εφήβους έδειξαν ότι πρόκειται για την γενιά με την υψηλότερη βαθμολογία σε αυτό-συμπάθεια, μορφή ουσιαστικά λανθάνουσας αυτοεκτίμησης, με τις υψηλότερες προσδοκίες, συχνά μη ρεαλιστικές. Έχουν επίσης υψηλές βαθμολογίες σε δείκτες στρες και κακής ψυχικής υγείας ενώ παράλληλα χαμηλές βαθμολογίες σε δείκτες αυτοδυναμίας και ανεξαρτητοποίησης. Αυτό μπορεί πολύ εύκολα να σημαίνει υψηλή αυτό-συμπόνοια και λιγότερη υπευθυνότητα, καθώς και υψηλό άγχος με χαμηλή απόδοση.

Κι εδώ γεννιούνται τα εξής ερωτήματα: Ποιες συνθήκες οδηγούν σε ναρκισσισμό και ποιες σε χαμηλή αυτοεκτίμηση; Υπάρχει ασφαλής τρόπος για την αυτό-αξιολόγηση; Υπάρχει μήπως εμμονή με τον καθημερινό «έπαινο» στον εαυτό μας; Κι αν ναι, τον αποζητάμε για τους σωστούς λόγους;...